7. Wat is bevoegdheid?
Bevoegdheid betekent dat je formeel iets mag doen, inzien, goedkeuren, ondertekenen of beslissen. Je kunt technisch in staat zijn om iets te doen, zonder dat je het ook mag doen.
Belangrijk verschil
Toegang tot een systeem is niet automatisch hetzelfde als bevoegdheid. Dat een knop zichtbaar is, betekent niet dat jij iedere beslissing via die knop mag uitvoeren.
7.1 Soorten bevoegdheden
| Soort bevoegdheid | Voorbeeld |
| Beslissingsbevoegdheid | Zelf een aanvraag goedkeuren of afwijzen. |
| Financiele bevoegdheid | Een betaling of bedrag tot een bepaalde grens goedkeuren. |
| Ondertekeningsbevoegdheid | Een brief of besluit namens de organisatie ondertekenen. |
| Toegangsbevoegdheid | Bepaalde dossiers of persoonsgegevens mogen bekijken. |
| Wijzigingsbevoegdheid | Gegevens in een systeem mogen aanpassen of verwijderen. |
| Informatiebevoegdheid | Vertrouwelijke gegevens aan een bepaalde persoon of instantie mogen verstrekken. |
| Opdrachtbevoegdheid | Werk of een actie aan een ander mogen opdragen. |
7.2 Controleer je grenzen
- Welke taken mag je zelfstandig uitvoeren?
- Welke bedragen of soorten dossiers mag je goedkeuren?
- Wanneer is een tweede controle verplicht?
- Wie mag ondertekenen?
- Welke gegevens mag je inzien of delen?
- Wanneer moet je een leidinggevende, jurist, privacyfunctionaris of andere specialist inschakelen?
7.3 Voorbeeld: je kunt het, maar je mag het niet
Een medewerker weet hoe een blokkade in het systeem kan worden opgeheven. Alleen de applicatiebeheerder is hiervoor bevoegd. De medewerker heft de blokkade toch zelf op om tijd te besparen.
Dit is onprofessioneel, ook als de technische handeling goed is uitgevoerd. De medewerker heeft buiten de eigen bevoegdheid gehandeld.
Oefeningen